Nagłe zdarzenie — udar lub wypadek bliskiej osoby

Zadzwoń po pomoc

• 112 — numer alarmowy (pogotowie, straż, policja, także z telefonu bez zasięgu operatora / bez karty SIM).
• 999 — pogotowie ratunkowe bezpośrednio.
• Podaj dokładny adres/lokalizację, opisz objawy i to, co się stało. Zostań na linii, dopóki dyspozytor nie zakończy rozmowy.

Objawy udaru — reaguj natychmiast

Jeśli podejrzewasz udar, zastosuj szybki test „FAST":

• F (Face / twarz): poproś o uśmiech — czy jeden kącik ust opada?
• A (Arms / ramiona): poproś o uniesienie obu rąk — czy jedna opada?
• S (Speech / mowa): poproś o powtórzenie prostego zdania — czy mowa jest bełkotliwa lub niezrozumiała?
• T (Time / czas): jeśli cokolwiek z powyższego wystąpiło — natychmiast dzwoń po pogotowie. Zanotuj godzinę wystąpienia objawów, to kluczowa informacja dla lekarzy.

Do przyjazdu karetki

• Nie podawaj jedzenia ani picia osobie z podejrzeniem udaru (ryzyko zachłyśnięcia).
• Ułóż osobę bezpiecznie, rozluźnij ciasną odzież, zapewnij dopływ powietrza.
• Jeśli to możliwe, przygotuj dowód osobisty poszkodowanego i listę przyjmowanych leków — przyda się zespołowi ratunkowemu.

Warto zabrać / przygotować

• Dowód osobisty pacjenta i osoby towarzyszącej.
• Numer PESEL pacjenta (potrzebny przy każdej formalności).
• Listę leków przyjmowanych na stałe (nazwy, dawki) oraz informację o uczuleniach i przewlekłych chorobach.
• Dane kontaktowe do najbliższej rodziny.
• Podstawowe przybory higieniczne, piżamę, obuwie — jeśli oddział o to poprosi (szpitale zwykle informują, co można donieść).

O co zapytać lekarza / pielęgniarkę oddziałową

• Jakie są godziny odwiedzin i zasady kontaktu telefonicznego z oddziałem?
• Kto jest lekarzem prowadzącym i jak można się z nim skontaktować?
• Jaki jest przewidywany plan leczenia i orientacyjny czas hospitalizacji?
• Czy i kiedy planowana jest rehabilitacja już na oddziale (tzw. wczesna rehabilitacja poszpitalna)?

Pełnomocnictwo i dostęp do informacji medycznej

Personel medyczny może udzielać informacji o stanie zdrowia pacjenta tylko osobom przez niego upoważnionym. Jeśli to możliwe (pacjent jest przytomny), warto od razu przy przyjęciu wskazać osobę upoważnioną do informacji i do dokumentacji medycznej — formularz zwykle wypełnia się na miejscu, w izbie przyjęć lub na oddziale.

Rehabilitacja finansowana przez NFZ

• Rehabilitacja ogólnoustrojowa (stacjonarna lub ośrodek dzienny): wymaga skierowania od lekarza (np. neurologa, lekarza oddziału, lekarza rodzinnego). Skierowanie warto poprosić jeszcze przed wypisem ze szpitala.
• Rehabilitacja domowa: dla pacjentów, którzy nie mogą samodzielnie dotrzeć do placówki — również na podstawie skierowania, realizowana przez fizjoterapeutę dojeżdżającego do domu.
• Warto zapytać już na oddziale, czy szpital może wystawić skierowanie na rehabilitację od razu przy wypisie — to oszczędza wizytę u kolejnego lekarza.

Zaopatrzenie w sprzęt (wózek, balkonik, łóżko rehabilitacyjne)

• Zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne (wózek inwalidzki, kule, balkonik, materac przeciwodleżynowy itp.) wystawia lekarz — może to zrobić lekarz szpitalny przy wypisie albo lekarz rodzinny.
• Zlecenie realizuje się w sklepie medycznym / zaopatrzenia ortopedycznego. NFZ pokrywa część kosztów do limitu, resztę dopłaca pacjent — na dopłatę można ubiegać się o dofinansowanie z PFRON (patrz zakładka Prawa i formalności).
• Sprzęt na czas przejściowy (np. wózek na kilka tygodni) często można też wypożyczyć — warto zapytać pracownika socjalnego szpitala o lokalne wypożyczalnie sprzętu rehabilitacyjnego.

Wsparcie w domu

• Pielęgniarska opieka długoterminowa domowa (NFZ) — dla osób obłożnie chorych, wymaga skierowania i skali oceny (Barthel).
• Opieka wytchnieniowa i usługi opiekuńcze — informacji udziela lokalny ośrodek pomocy społecznej (GOPS/MOPS) właściwy dla miejsca zamieszkania.
• Jeśli opiekun rezygnuje z pracy, by opiekować się bliskim, warto sprawdzić możliwość świadczenia pielęgnacyjnego — więcej w zakładce Prawa i formalności.

Znajdź specjalistę w okolicy

Rehabilitantów, psychologów i inne wsparcie w powiatach bieszczadzkim, leskim i sanockim znajdziesz w naszej wyszukiwarce, a poradnie specjalistyczne (w tym zdrowia psychicznego) — na osobnej liście.

Szukaj specjalisty →  ·  Zobacz listę poradni →